Havai Fişeklerin satışı ve kullanım kuralları değişti
Ülkemizde resmi ve milli bayramlar ile çeşitli açılışlarda, özel günlerde ve kutlamalarda havai fişek diye tabir edilen Piroteknik maddelerin kullanımında önemli miktarda artış olduğu görülmektedir.
Bununla birlikte, bu maddelerin satış ve kullanımına ilişkin usul ve esasların mevzuatta açıkça belirlenmemiş olması, izinsiz ve usulüne aykırı kullanım, güvenlik önlemlerinin alınmaması gibi nedenlerle Piroteknik maddelerden kaynaklanan yaralanma ve ölüm olaylarında artış olduğu gözlemlenmektedir. Ayrıca, bu maddelerin izinsiz, zamansız veya uygunsuz yerlerde kullanımından ötürü halkımızda korku, heyecan ve panik yaşanmakta, halkın can ve mal güvenliği tehlikeye girmektedir. İlgi (b) sayılı genelge ile yukarıda belirtilen aksaklıkların giderilmesine yönelik olarak Valiliklerce yürütülen iş ve işlemlerde uygulamada birlik ve beraberliğin sağlanması için, ilgi (a) tarih ve 6551 Sayılı Kanun ve bu Kanunun ikinci maddesine göre hazırlanarak yürürlüğe giren 87/12028 Karar sayılı Tüzük kapsamında bulunan Piroteknik maddelerin muhafazası, satışı, taşınması ve kullanılmasına ilişkin işlemlerin düzenlenmesi amaçlanmıştır.
Piroteknik ( Pyrotechnic) Maddeler: Şenlik ve İşaret Fişekleri ile Oyun ve Eğlence Aracı olan; ısıveren reaksiyonların bir sonucu olarak ısı, ışık, ses, gaz veya duman ya da bunların kombinasyonu yoluyla bir etki yaratmak amacıyla tasarlanan madde ya da maddelerin karışımı şeklinde tanımlanarak oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddeler ile birlikte şenlik ve işaret fişekleri şeklinde iki kısma ayrılmıştır.
A) Şenlik ve İşaret Fişekleri: El maytabı ve çanak maytabı gibi her türlü maytapları, şerit, işaret, aydınlatma fişekleriyle veri işaret fişekleri, havai fişekler, patlaklı ve yıldızlı roketler ve demir yollarında uyarı amacıyla kullanılan kestane fişekleri gibi her türlü fişekler ve roketleri, sinyal, gök yıldızlı ve kestaneli bombalar, renkli ve renksiz duman ve sis bombaları ile hakem bombası ve yer topları gibi her türlü Piroteknik bombaları, ateş çemberi, rozet güneşi, kayaş güneşi gibi her türlü döner mamuller, altın veya gümüş yağmuru, Romen kandili, serpantin, mızrak, Çin ateşi gibi diğer şenlik malzemelerini ifade eder.
B) Oyun ve Eğlence Aracı Olan Patlayıcı Maddeler: İçinde taneli kara barut bulunan kurbağa ve böcek şeklindeki eğlence malzemesini, adi fırfır maytapları, çiçek yağmuru saçan maytaplar, İspanyol maytapları, şenlik mumları gibi klorat ve fosfor karışımı ile üretilen patlayıcı oyuncak malzemelerini, şerit halindeki kağıt kapsüller, oyuncak tabanca mantarları, mukavva kapsüllerini ifade eder.
A-PİROTEKNİK MADDE OLARAK ADLANDIRILAN ŞENLİK VE İŞARET FİŞEKLERİNİN MUHAFAZASI, SATIŞI VE KULLANILMASI
1-Piroteknik madde üreticileri ile perakende av bayileri ve Piroteknik madde satış izni bulunanlar brüt beş kilograma kadar miktardaki Piroteknik maddeleri satabilirler. Bunların dışında kalan; bakkal, pastane, hırdavatçı, kırtasiyeci, oyuncakçı, seyyar olarak satış yapan tablacılar, fuar, pazar ve panayır alanlarında açılan stantlarda şenlik ve işaret fişekleri ile oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddeleri satamazlar.
2- Şenlik ve İşaret fişeklerinin (18) yaşından küçüklere satılması yasaktır.
3-Perakende av bayilerinin depo kurma zorunluluğu olmamakla birlikte, Perakende Av Bayileri ile Piroteknik madde satış izni bulunan işletmeler, patlayıcı maddeleri içleri uygun bir malzemeyle ateşe dayanıklı hale getirilmiş, üzerinde etiketi bulunan, çelikten yapılmış özel kasa, sandık ya da dolaplar içinde saklayarak muhafaza etmek zorundadırlar.
4-Yangın çıkması halinde bu patlayıcı maddeleri derhal uzak ve güvenli bir yere kolayca taşıyabilecek şekilde, ayrıca birden çok türde patlayıcı maddeleri, aynı sandık içinde ancak türlerine göre ayrı ayrı bölümlere yerleştirmek şartıyla diledikleri kadar oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı madde bulundurabilir veya satabilirler.
5-Bir defaya mahsus en fazla brüt (5) Beş kilograma kadar şenlik ve işaret fişeği bulundurulacaktır.
6-Piroteknik madde satış izin belgesi olan yerler depo kurmak zorunda olup, işin geçici olması halinde, izin belgeli bir depo sahibinden depo kiralayabilirler. Kamu kuruluşları dışında kalanlar kira sözleşmelerini veya muvafakatnameleri noter önünde yapmak zorundadırlar.
Üreticiler ve Satıcı Bayiler tarafından bu maddelerin satışı
1-Piroteknik madde üretimi yapan ve satış izni bulunanlara,
2-İşyerlerinde bir defada brüt beş (5) kilogramdan fazla şenlik ve işaret fişeği bulunduramayacakları göz önünde bulundurularak, perakende av bayilik belgesi bulunanlara,
3-Şenlik ve işaret fişeklerinin kullanımı için mülki amirlikten izin almış kişilere,
4- Şenlik ve işaret fişeklerinin kullanımı için mülki amirlikten izin almış 'A' sınıfı Ateşleyici Yeterlilik Belgesi sahiplerine yapılabilir.
Şenlik ve İşaret fişeklerinin kullanımı;
Şenlik işaret ve fişeklerini kullanma talebinde bulunanların, bu işi bilen bir sorumlu (A sınıfı ateşleyici yeterlilik belgesi bulunan en az bir ateşleyici) göstererek mülki amirlikten izin almak için BİR İŞ GÜNÜ ÖNCE MÜRACAAT ETMELERİ GEREKMEKTEDİR. Söz konusu iznin alınabilmesi için başvuru dilekçesine aşağıdaki belgeler eklenir.
İstenecek Belgeler
1-Talep sahibinin vereceği, kullanılacak Piroteknik maddenin cinsini, miktarını, yeri ve zamanı, kullanacak olan kişileri ve hangi amaçla kullanılacağını da belirtir dilekçe,
2-'A' sınıfı ateşleyici yeterlilik belgesi ve nüfus cüzdan sureti,
3-Ateşleme işini yapacak olanların, bu maddelerin kullanılmasında doğabilecek her türlü mesuliyet ve sorumluluğu kabul ettiklerine dair noterden verecekleri taahhütname,
4-Bu maddelerin naklini talep sahibinden başkası yapacaksa, nakil görevlilerine verilecek nakilci vekletnamesi,
5-Nakil görevlilerinin, bu maddeleri taşıma esnasında doğabilecek her türlü mesuliyet ile sorumluluğu kabul ettiğine dair noterden vereceği taahhütname,
6-Piroteknik maddeleri kullanacak gerçek veya Tüzel kişi tarafından alınacak Tehlikeli Maddeler Zorunlu Sorumluluk Poliçe aslı ve fotokopisi.
7-Patlayıcı maddeleri nakledenlere ait Güvenlik Belgesi fotokopisi
Bu belgelerin tamamlanmasından sonra bu maddelerin kullanılacağı yer bakımından sakıncanın bulunmadığının anlaşılması halinde Mülki Amirlikten onay alınacaktır.
Atış Şekli
1-Kullanılacak Piroteknik maddelerin devrilmemesi için sabitlenmesi veya desteklenmesi sağlanacaktır.
2-Havai fişek gösterilerinin yaz saati uygulamasında 20:00-22:00 ve kış saati uygulamasında 18:00-20.00 saatleri arasında yapılması,
3-Piroteknik maddelerin ateşleme işi, 'A' sınıfı ateşleyici yeterlilik belgesi olan bir sorumlu tarafından yapılması,
4-Ateşleme işini bizzat yapacak olanın ayırt edilmelerini kolaylaştırmak için reflektörlü ikaz yeleği, koruyucu gözlük ve başlık giymeleri gerekmektedir.
Atış Yeri
1-Havai fişek gösterilerinde can ve mal güvenliği açısından güvenlik çemberinin yarıçapı fişeğin yükseliş mesafesinin iki katı olacaktır.
2-Yerel güvenlik makamlarının yapmış oldukları tahkikat neticesinde uygun görülen yerlere mülki amirin onayı üzerine izin verilir.
3-Piroteknik maddelerin kullanılacağı yer veya kullanılacak miktar göz önünde bulundurularak Mülki Amirlikçe gerekli görülen hallerde aşağıdaki tedbirler aldırılacaktır.
- Daha fazla yangın tüpü, yangın kovaları ile yeterince su ve kum,
- Ambulans
- İtfaiye
- Piroteknik maddelerin kullanılacağı alana görevliler haricindekilerin girmesini Engelleyecek şekilde şerit veya bariyer ile tecrit önlemi,
- İlk yardım çantası gibi emniyet tedbirleri.
B-PİROTEKNİK MADDE OLARAK ADLANDIRILAN OYUN VE EĞLENCE ARACI OLANPATLAYICI MADDELERİN MUHAFAZASI, SATIŞI VE KULLANILMASI Oyun ve Eğlence Aracı Olan Patlayıcı Maddelerin Satışı:
1-Piroteknik madde üreticileri ile,
2-Perakende av bayileri ve Piroteknik madde satış izni bulunanlar tarafından yapılacaktır.
3-(12) yaşından küçüklere bu maddeler satılamaz Üreticiler ve Satıcı
Bayiler tarafından bu maddelerin satışı
1-Piroteknik madde üretimi yapan ve satış izni bulunanlara,
2-Perakende av bayilik belgesi bulunanlara,
3- Gerçek ve Tüzel kişilere. yapılacaktır.
Oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin kullanımı;
Oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddeleri herkes yetkili yerlerden satın alarak kullanabilir. Bu maddelerin kullanımı için 'A' sınıfı ateşleyici yeterlilik belgesi aranmaz. Ancak bu maddelerin satış işlemlerine ilişkin esaslarda da belirtildiği üzere (12) Oniki yaşından küçükler kullanamaz.
CEZAİ MÜEYYİDE
1-Oyun ve Eğlence araçlarını (12) yaşından küçüklere satanlar hakkında Valiliğimizce, 5442 sayılı İl İdaresi Kanununun 66. maddesinin vermiş olduğu yetkiye dayanarak 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesi gereğince cezalandırılmasına,
2-Şenlik ve İşaret fişeklerinin (18) yaşın altındaki kişilere satanlar hakkında Valiliğimizce 5442 sayılı İl İdaresi Kanununun 66. maddesinin vermiş olduğu yetkiye dayanarak 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesi gereğince cezalandırılmasına,
3-Şenlik ve İşaret fişeklerinin kullanılmasına ilişkin saatlere uymayanlar hakkında Valiliğimizce 5442 sayılı İl İdaresi Kanununun 66. maddesinin vermiş olduğu yetkiye dayanarak 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesi gereğince cezalandırılmalarına karar verilmesine;
Ayrıca; bu kararda belirtilen hükümlere uyulmaması halinde, zabıtaca derhal men edilecek ve tespit edilen uygunsuzluğun konusuna göre; 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 170 ve 174. maddeleri, 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 18, 32 ve 36. maddeleri, 5442 sayılı İl İdaresi Kanununun 11 ve 66. maddeleri, 2872 sayılı Çevre Kanununun 14 ve 20. maddeleri, 87/12028 karar sayılı Tüzüğün 129. maddesi, PVSK.'nın 14.maddesi ile Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliğinin 5, 7, 28 ve 56. maddeleri gereğince cezai ve hukuki takibat yapılacaktır.
Kararın yürürlüğe girmesine müteakip, bu hükümlere aykırı olarak bakkal, pastane, hırdavatçı, kırtasiyeci, oyuncakçı, seyyar olarak satış yapan tablacılar, fuar, pazar ve panayır alanlarında açılan stantlarda oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı madde ile şenlik ve işaret fişeklerinin satıldığı tespit edilen işyerlerinin, kararın yayımlanmasına müteakip (2) iki gün içerisinde bu tür maddeleri derhal aldığı yere iade etmeleri, bunların mümkün olmaması halinde ise izin belgeli bir depoya geçici olarak nakletmeleri sağlanacak, aksine hareket edenler hakkında gerekli cezai müeyyide uygulanacaktır.