Bond filmi mi?

6 KASIM 2015 FİLMLERİ
 Niye hala Bond filmi çekiliyor?’ sorusunu yinelemesiyle hatırlanacak gibi. Ama itiraf etmeliyiz ki etkileyici açılış sekansı başta olmak üzere birkaç bölümü iyi çeken Sam Mendes çok pasif değil. Seydoux ve Bellucci rollerine oturmuş, Waltz ise sadece sesi ile sahne alabiliyor.1960’lardan beri piyasada olan, onca rakibine rağmen ‘popüler kültür ikonu’ kimliğini yitirmeyen bir ‘prototip’... O dönemde de sancılar yaşamıştı Bond. Ama Ian Fleming’in tiplemesi, aksiyonuydu, macerasıydı derken bugünlere kadar geldi. Her daim da araba ve saat sponsorlarına yüklenmeyi, ürün yerleştirme fabrikasına dönüşmeyi ihmal etmedi.
‘BUCK ROGERS’, ‘FLASH GORDON’ 2000’LERE UYARLANSA ALAY KONUSU OLUR
Bond, 2000’lerde karşısında en zorlu rakibi buldu, ‘Bourne’ ile çatışınca yaralandı. Mizahın öne çıktığı, melez formüller oluşturduğu türde bu sene “Kingsman: Gizli Servis”in (“Kingsman: The Secret Service”, 2015) orijinalliğiyle de hırpalandı. Ritchie’nin “Kod Adı: U.N.C.L.E.”ını (“The Man from U.N.C.L.E.”, 2015) da unutmamak lazım. Ama halen ayakta durma çabası var. Açıkçası ‘ciddi’ olsun diye süreyi 150 dakikaya bağlamak, ‘en pahalı filmlerden birini çektik’ egosuna karşın bir ‘ayaklanma’ anlamına gelmiyor.
Sanki 80’lerden ‘He-Man’i alıp günümüzde bir çizgi roman kahramanı yapma fikri gibi yarı yolda kalıyor her şey. Buck Rogers ve Flash Gordon, bugünlerde 30’lardaki yerini tutabilir mi? ‘Conan’ın yeni milenyumdaki halleri yeterince acıklı değil mi? İyiyle kötünün dengesini değerlendirirken fantastik ile diğer türler arasında bir fark olmamalı… Hitchcock’un casusluk filmi “Aşktan da Üstün”den (“Notorious”, 1946) bir sahneyi günümüze uyarlamak ancak “Görevimiz Tehlike 2”nin (“Mission Impossible II”, 2000) arkasındaki John Woo’nun kıvrak zekasıyla sahici olabilir.
DANIEL CRAIG GERÇEK BOND MU?
James Bond, karizmasıyla, kadınları elde etme becerisiyle ve aksiyon/macera sahnelerindeki yenilmezliğiyle öne çıkar. Craig; Moore, Connery ve Brosnan’ın nüktedanlığını bir hayli törpüledi. Fazlasıyla oturaklı ve dramatik bir karaktere dönüştü. Öncelikle 1967 tarihli ünlü parodi filminin ismini alıp bir ‘kumar aksiyonu’ yarattı (bkz. “Casino Royale/2006”). İşin doğrusu 2008’de “Quantum of Solace”ın, el-omuz kamerasıyla inşa edilen gerçekçi aksiyonu göz doldurmuştu. Günümüze uygun bir görsel süreç sunmuş, Bourne ile mücadeleye girmişti.
Ama Craig’in “Skyfall”u (2012) daha önemli bulundu. Sam Mendes, “Kara Şövalye”nin (“The Dark Knight”, 2008) çizgi roman uyarlamalarına getirdiğini ajan aksiyonuna transfer etmiş gibiydi. Thomas Newman’ın minimal ezgilerine Roger Deakins’ın müthiş sinematografisi ve psikolojik bir atmosfer eklendi. Açıkçası bunlara paralel olarak hem homofobik hem cinsiyetçi tavır fazlasıyla belirginleşiyordu. Karizmatik ve destansı film de bundan nemalandı.
FİNAL ÜZERİNE FİNAL
“Spectre”, internette faaliyet gösteren bir şirketin peşine takılmamızı sağlıyor. Geçmişten gelen eski bir düşmanla mücadeleye bakıyor. Bond kızları, turizm ve görkemli sahneler var. Monica Bellucci, Léa Seydoux, Naomie Harris, Stephanie Sigman ‘kadın’ kontenjanını dolduruyor. Bellucci her zaman seksiliğiyle rolüne çok yakışıyor, Seydoux rolünün kadını… Harris ve Sigman idare ediyor. Christoph Waltz sanki sadece belirgin ses tonu için transfer edilmiş gibi, neredeyse yüzünü hiç göstermiyor. Javier Bardem’in “Skyfall”daki etkili kötü adam performansını yineleyemiyor.
Açıkçası girizgahta uzun bir planla, neredeyse plan sekansla yapılan açılış yerinde. Planlı kamera kaydırması Mendes’in becerisini gösteriyor, Joe Wright’laşma ivmesine dikkat çekiyor. Açılış jeneriği de güzel. Final bölümünde ise çölde seraba dönüşen Craig-Seydoux ikilisi oyalıyor. Ama ‘finalin finali’ndeki Londra sekansı niye var kimse çözemiyor. Mendes, “Jarhead” (2005) ve “Skyfall”da olduğu gibi ‘bir-iki güzel sekans çekip göz boyarım, klişe formülü de tutturduk mu satar’ taktiğini tekrarlıyor.
TURİSTİK GEZİ ARAYANLARI TATMİN EDECEK
150 dakikada Fas’tan Meksika’ya, İtalya’dan Avusturya’ya uzanan bir turistik gezi arayanları tatmin edecektir “Spectre”. Elinize harita alıp izlerseniz şehirlerin başka yüzlerini öğrenme, yeni bilgiler edinme şansınız olacaktır. Hoyte Van Hoytema ve Thomas Newman başarılı. Deakins’in yerine gelen görüntü yönetmeni, onun eksikliğini hissettirmiyor, değişen kurgucu “Skyfall”un düşük temposunu yükseltiyor.
Ama Craig’in ciddiyeti bazen gülünç anlara yol açarken, eski model ajan filmi rötuşu da uzayınca film oyalama şansını yitiriyor. Brosnan’ın “Altın Göz”ü (“Goldeneye”, 1995) ile birlikte son 20 yılın en iyi Bond eseri “Quantum of Solace”.
Dench yerine gelen Ralph Fiennes’in M’inde de bir karizma eksikliği var. Cleese’in rolüne transfer olan Ben Whishaw kadar uyumlu bir ‘yeni isim’ yok. Mendes bir an evvel ısmarlama projeleri bırakıp esas köklerine dönmeli. Bir “Amerikan Güzeli” (“American Beauty”, 1999), bir “Azap Yolu” (“Road to Trip”, 2002) olmasa da ‘iyi filmler’ üretebilir.